پروفیل فولادی گالوانیزه چیست؟ انواع و کاربرد

معرفی انواع تیرآهن براساس استاندارد تولید

یکی از مصالح فلزی پر کاربرد در ساختمان سازی وصنعت، پروفیل های فولادی گالوانیزه است. امروزه پروفیل های فولادی در صنایع گوناگونی کاربرد دارند، این محصول از لحاظ شکل، کاربرد و متریال دارای دسته بندی متفاوتی است. برای محافظت از فولاد در برابر خوردگی و زنگ از روکش گالوانیزه استفاده می شود. این ویژگی ها باعث محبوبیت آن نسبت به دیگر قطعات فولادی  است. پروفیل های گالوانیزه به روش های مختلفی تولید می شوند و مزایای بسیاری دارند. برای آشنایی بیشتر با این محصول کاربردی تا آخر این مقاله با بازرگانی آهن ورق امید تهران همراه باشید.

آنچه در این مطلب خواهید خواند:

  • پروفیل گالوانیزه چیست؟
  • مشخصات و ویژگی‌های قوطی گالوانیزه
  • انواع پروفیل گالوانیزه
  • فرآیند و روش‌های تولید قوطی گالوانیزه
  • کاربردهای پروفیل گالوانیزه
  • جمع‌بندی

 

پروفیل فولادی گالوانیزه
پروفیل

پروفیل گالوانیزه چیست؟

برای شروع باید توضیح دهیم پروفیل چیست و گالوانیزه به چیزی گفته میشود؟ پروفیل در واقع مقطع فلزی است که در صنعت ساخت و ساز به ویژه در ساخت درب و پنجره از آن استفاده می شود.

و گالوانیزه کردن، یک فرآیند تولیدی است که در آن یک پوشش فلزی مانند روی، برای محافظت از پروفیل فولادی بر روی فولاد یا آهن اعمال می شود تا از زنگ زدگی آن محافظت کند. چندین فرآیند برای گالوانیزه در دسترس است. اما متداول ترین روش گالوانیزه گرم نامیده می شود.

فولاد گالوانیزه به دلیل دوام بالا، استحکام و شکل پذیری فولاد و همچنین محافظت در برابر خوردگی پوشش روی و آهن، یکی از محبوب ترین انواع فولاد است. روی به عنوان مانعی در برابر عناصر خورنده از فلز پایه محافظت می کند و این منجر به تولید یک محصول فولادی با دوام و با کیفیت بالا می شود.

این تطبیق پذیری فولاد گالوانیزه، آن را برای انواع پروژه ها و صنایع از جمله کشاورزی ، خودروسازی، ساختمانی و غیره قابل استفاده می کند. از این مقاطع گالوانیزه در حمل و نقل های عمومی، ایستگاه های اتوبوس، فرودگاه ها، سیستم های آب آشامیدنی، کارگاه ها، ساختمان ها، گلخانه ها، خطوط انتقال ارتباطات، بزرگراه ها و غیره استفاده می شود.

در این مطب، هدف ما شرح جامعی از نحوه پردازش فولاد گالوانیزه، روش های مختلف گالوانیزه کردن، مزایای آن و نحوه استفاده از آن در این صنایع مختلف است.

چه کسی و چه زمانی فولاد گالوانیزه را اختراع کرد؟

همانطور که اشاره کردیم، روی پرکاربردترین ماده برای محافظت از محصولات فولادی در برابر خوردگی است. بیش از 40 درصد روی استخراجی در سراسر جهان برای این منظور استفاده می شود. پوشش روی برای صفحات و بخش ها، اجزای ماشین، اتصال دهنده ها، لوله ها و سایر موارد اعمال می شود.

تاریخچه پروفیل گالوانیزه
تاریخچه گالوانیزه

به طور کلی، تاریخچه گالوانیزه کردن ارتباط نزدیکی با تاریخچه روی دارد. تاریخچه گالوانیزه کردن به بیش از 300 سال پیش برمی گردد، زمانی که یک شیمیدان دلیلی برای غوطه ور کردن آهن تمیز در روی مذاب پیدا کرد و در کمال تعجب، یک پوشش نقره ای درخشان روی آهن ایجاد شد.

فرآیند گالوانیزه گرم از ۱۵۰ سال پیش تا اکنون وجود دارد.  در سال ۱۸۵۰ در بریتانیا اولین کارخانه تولید پروفیل گالوانیزه تاسیس شد.

فولاد گالوانیزه یک ماده پایدار برای قرن بیست و یکم است.

فولاد گالوانیزه فقط به دلیل مفید بودن در صنعت تا این حد محبوب نشده، این نوع فولاد در واقع به راحتی قابل بازیافت است. و هچنین فرآیند گالوانیزه کردن فولاد به حدی کارآمد است که هزینه گالوانیزه کمتر از رنگ آمیزی می باشد.

و در واقع این محصول، همچنان مقرون به صرفه و قابل اطمینان ترین ماده برای صنعت است.

تولید پروفیل گالوانیزه و روش های آن

مهم ترین مرحله تولید پروفیل گالوانیزه آماده سازی سطح فلز است. یکی از مواردی که باعث کاهش عمر مفید روکش پروفیل فولادی می شود، نادرست بودن و بی توجهی به آماده سازی سطح آن است. این آماده سازی سه مرحله مهم دارد:

  • چربی زدایی:

در این مرحله از آماده سازی سطح، از محلول قلیایی داغ، حمام اسیدی و یا تمیز کننده های بیولوژیکی، برای  حذف آلودگی ها، خطوط رنگ، چربی و روغن استفاده می شود.

تولید پروفیل گالوانیزه و روش های آن
تولید پروفیل گالوانیزه
  • اسیدیته:

در این بخش محلول رقیق اسید سولفوریک گرم یا اسید کلریدریک، اکسید آهن (زنگ زدگی) را از سطح فولاد حذف می کند.

  • شار:

بخش سوم مربوط به استفاده از محلول روی کلرید آمونیوم است. این محلول اکسیدهای باقی مانده را از بین برده و یک لایه محافظ روی فولاد تشکیل می دهد. پس از آماده سازی سطح فلز، پروفیل های گالوانیزه به یکی از سه روش زیر تولید می شوند.

روش های رایج گالوانیزه کردن

  1. فولاد پیش گالوانیزه
  2. فولاد گالوانیزه به شیوه گرم
  3. فولاد الکترو گالوانیزه

در ادامه به بررسی هریک از این روش ها به طور جداگانه می پردازیم.

فولاد پیش گالوانیزه

فولاد پیش گالوانیزه در واقع به فولادی که در قالب ورق، گالوانیزه شده است، گفته می شود. این روش شباهت هایی به روش گالوانیزه گرم دارد، به این تفاوت که در همان مرحله اول تولید می شود.

مزیت اصلی این روش این است که سیم پیچ های ورق فولادی را می توان به سرعت در مقیاس بزرگ با پوشش یکپارچه تری نسبت به روش سنتی غوطه ور گرم گالوانیزه کرد.

تولید پروفیل های فولادی گالوانیزه با گالوانیزه گرم

این روش یک لایه ضخیم و مقاوم از آلیاژ روی در سطح بیرونی آهن یا فولاد ایجاد می کند و رایج ترین روش گالوانیزاسیون محسوب می شود. در این فرآیند مقطع فلزی مورد نظر را در حمام روی قرار می دهند و به دمای حداقل ۴۳۵ درجه سانتی گراد می رسانند. یکی از مزایای استفاده از این روش، پوشاندن تمام قسمت مقطع فلزی مثل جوش ها، لبه ها و غیره با روی است. این مقطع تولید شده را می توان در همه شرایط آب و هوایی استفاده کرد.

به طور کلی در تولید پروفیل های فولادی گالوانیزه به روش گالوانیزه گرم، مقاومت فلزی که قرار است عملیات گالوانیزه روی آن انجام شود، کاهش نمی یابد.

روش تولید پروفیل فولادی گالوانیزه به شیوه گالوانیزه گرم در تولید محصولاتی که دائماً در معرض مواد خورنده مانند اسیدها از جمله باران اسیدی در فضاهای باز هستند استفاده می شود.

پروفیل گالوانیزه گرم
گالوانیزه گرم

 مزایای فولاد گالوانیزه گرم

این روش گالوانیزه، بیش از 100 سال قدمت دارد، از مزایای این روش می توانیم به دوام و طول عمر، در دسترس بودن، پایداری و زیبایی اشاره کرد.

در این روش براساس مطالعات، پروفیل های گالوانیزه بیش از ۷۰ سال، حتی در محیطهای صنعتی که احتمال خوردگی بالاست، عمر می کنند. گالوانیزه های گرم حتی با قرار گرفتن در معرض آب، بیش از ۲۰ سال دوام دارند.

همانطور که اشاره کردیم یکی از مزایای مهم این روش برای گالوانیزه کردن فولاد، در دسترس بودن آن است. فولاد گالوانیزه گرم به راحتی در دسترس است و طیف وسیعی از اشکال و اندازه های گوناگونی را می توان با این روش تولید کرد.

فولاد الکترو گالوانیزه (گالوانیزه به روش سرد)

گالوانیزه به روش سرد نیز یکی دیگر از روشهای تولید پروفیل های فولادی است. در این روش یک لایه نازک ماده روی، را با استفاده از الکترولیک شیمیایی بر روی فولاد می پاشند. و سپس سطح مقطع آن را در حمام آبکاری روی قرار می دهند.

معمولا این روش برای گالوانیزه کردن سیم ها و ورق های فولادی کاربرد دارد.

آبکاری الکتریکی

این یک روش اقتصادی، همه کاره و موثر برای اعمال یک پوشش محافظ بر روی قطعات کوچک فولاد است. این روش به طور گسترده برای ساخت و تولید پروفیل های فولادی گالوانیزه برای اتصالات، به ویژه آنهایی که در بدنه آنها رزوه وجود دارد، استفاده می شود. با این حال، محدودیت اقتصادی بالایی برای پوشش روی بر روی فولاد، توسط آبکاری وجود دارد و به طور کلی برای استفاده در فضای باز بدون پوشش اضافی استفاده نمی شود.

در چه صنایعی از فولاد گالوانیزه استفاده می شود؟ – کاربرد فولاد گالوانیزه

همه جا از فلزات گالوانیزه استفاده می شود!

از فلزات گالوانیزه در بدنه اتومبیل ها و بسیاری از دوچرخه ها استفاده می شود. در برخی از لوله های آب آشامیدنی نیز این فولاد کاربرد دارد. مهره‌ها، پیچ‌ها، ابزارها و انواع سیم‌ها اکنون گالوانیزه می‌شوند، زیرا این فرآیند ارزان است و به افزایش طول عمر فلز کمک می‌کند!

فولاد گالوانیزه، چیزییست که در ساختمان‌های مدرن «اسکلت فلزی» استفاده می‌شود. فولاد گالوانیزه همچنین برای ایجاد سازه هایی مانند بالکن، ایوان، راه پله، نردبان، راهرو و غیره استفاده می شود. در پروژه های فضای باز ساختمانی، فلز گالوانیزه انتخاب ایده آلی است. نرده ها، سقف ها، راهروهای بیرونی، همه اینها انتخاب های عالی برای فلز گالوانیزه هستند!

در چه صنایعی از فولاد گالوانیزه استفاده می شود؟ - کاربرد فولاد گالوانیزه
کاربرد فولاد گالوانیزه

از فلزات گالوانیزه در اکثر صنایع استفاده می شود. در ادامه به شرح مختصری از آن ها می پردازیم:

در صنعت ساختمانی، چه برای پروژه های مسکونی و چه تجاری، فولاد گالوانیزه به دلیل دام بالا دارای محبوبیت است. این فلز همچنین به دلیل زیبایی شناسی آن برای ساخت و ساز انتخاب می شود. درخشش فولاد گالوانیزه به ساختمان ها حسی معاصر می دهد و در طرح های معماری مدرن محبوب است. همچنین، همانطور که اشاره کردیم، نه تنها برای قطعات ساختاری بزرگ، بلکه برای مواردی مانند نرده، ناودان، ریل، لوله، تیرک و موارد دیگر استفاده می شود.

این نوع فولاد در صنعت مخابرات نیز بسیار پر کاربرد هستند. تعمیر و نگهداری خطوط تلفن کار آسانی نیستند، این خطوط بسیاربلند هستند و اغلب دسترسی به آنها دشوار است. فولاد گالوانیزه گرم را می توان بر روی سیم کشی تلفن و جعبه تجهیزات استفاده کرد و خطر آسیب و نیاز به تعمیر و نگهداری را کاهش داد.

در صنعت خودرو تا دهه ۱۹۸۰ از این پروفیل فقط در مدل های لوکس استفاده می شد. اما امروزه در بدنه همه خودرو ها فلز گالوانیزه به کاربرد دارد.

انواع پروفیل گالوانیزه

انواع پروفیل های گالوانیزه شامل موارد زیر است:

  • پروفیل گالوانیزه  U48
  • پروفیل گالوانیزه  C50
  • پروفیل گالوانیزه  C100
  • پروفیل گالوانیزه  F47
  • پروفیل گالوانیزه  U100
  • پروفیل گالوانیزه  L25
  • پروفیل گالوانیزه  UH36
  • پروفیل گالوانیزه  U70
  • پروفیل گالوانیزه  C70

کاربرد پروفیل گالوانیزه در هر یک از مدل‌های بالا با توجه به خصوصیات آن متفاوت است، در ادامه به کاربرد برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم.

کاربرد پروفیل گالوانیزه F47

شکل این پروفیل ها، قوطی بوده و برای سازه های باربری مانند سقف و کناف کاربرد دارند. این نوع از انواع پروفیل های گالوانیزه ویژگی های از جمله  وزن سبک، استحکام بالا دارد. همچنین این نوع پروفیل مقاومت خوبی در برابر خوردگی دارد و این خوب باعث افزایش طول عمر این پروفیل می شود.

کاربرد پروفیل گالوانیزه U70

فرم سطح مقطع این پروفیل‌ها به صورت حرف U انگلیسی می‌باشد. از پروفیل گالوانیزه‌ U70 در ساخت دیوارهای خشک استفاده می شود. به این پروفیل، رانر یا تراک نیز می گویند. و برای کف ساختمان، سقف و دیوارها، به صورت افقی با کمک میخ و پیچ به بخش‌های عمودی متصل می شوند.

انواع پروفیل گالوانیزه
انواع پروفیل گالوانیزه

کاربرد پروفیل گالوانیزه فلنج

یکی از پروفیل های گالوانیزه ای که می توان به جای نبشی آهن و فلنج  سنتی استفاده کرد، پروفیل گالوانیزه فلنج می باشد. این پروفیل در اصل در حکم رابط بین دو کانال عمل میکند و در اتصال کانال های هوا کاربرد دارد.

قیمت پروفیل فولادی

کارخانه‌های مختلفی در ایران پروفیل گالوانیزه تولید میکنند و بر حسب کارخانه تولید کننده قیمت‌های متفاوتی برای پروفیل های فولادی در بازار وجود دارد. هر کدام از این صنایع معیارهای خاصی برای تعیین قیمت این ورقه ها در نظر می گیرند. از مهم‌ترین معیارهای تعین قیمت ورقه های گالوانیزه برند تولیدی، نوع خرید که شامل خرید از خود کارخانه و یا خرید از نمایندگی ها، ضخامت ورقه ها، سایز ورقه ها، حالت، استانداردهای رعایت شده و … می باشد.

از دیگر معیارهای تأثیر گذار بر قیمت پروفیل گالوانیزه نوسانات بازار آهن می باشد که برای خرید حتماً بهتر است از قیمت روز و آنلاین این ورقه ها اطلاع کسب کنید.

نتیجه گیری

از پوشش های گالوانیزه برای بالا بردن مقاومت پروفیل های فولادی در برابر فرسایش و زنگ زدگی استفاده می شود. این فرایند همانطور که در این مطلب از سایت بازرگانی آهن ورق امید تهران  توضیح دادیم باعث افزایش دوام و طول عمر قطعات فولادی میشود. همچنین در این مقاله توضیح دادیم که پروفیل ها به روش های متفاوتی تولید می شوند و هر کدام مزایای خاص خود را دارند.

zahrarezayi